Zin en onzin van monetarisering
De Verenigde Naties hebben in 2010 een internationale studie uitgebracht naar de kosten en baten van biodiversiteit: The Economics of Ecosystems and Biodiversity (TEEB). Het doel van TEEB is om meer inzicht te krijgen in de mondiale opbrengst van biodiversiteit, de kosten van achteruitgang van ecosystemen en de kosten van bescherming van biodiversiteit.
Daarnaast doet TEEB een aantal voorstellen voor concrete beleidsinstrumenten. Zo wordt gepleit voor meer aandacht voor het meten en in geld uitdrukken van ecosysteemdiensten. Het doel daarvan is dat het maatschappelijk belang van deze diensten zo duidelijk wordt en ze bewuster worden meegenomen bij potentiƫle ingrepen in natuur en landschap ten behoeve van economische activiteiten, woningbouw of infrastructuur.
Monetarisering belangrijk, maar uitvoering lastig
Het PBL heeft op verzoek van de Taskforce Biodiversiteit en Natuurlijke hulpbronnen gekeken naar wat voor Nederland nieuw is aan de voorstellen van TEEB, waar intensivering mogelijk is en wat in Nederland al gebeurt. Het PBL ondersteunt het pleidooi van TEEB dat beter in beeld gebracht moet worden welke diensten de Nederlandse ecosystemen leveren en dat de waarde van ecosysteemdiensten beter meegenomen moet worden in de besluitvorming.
Het PBL zet op dit moment wel vraagtekens bij de uitvoerbaarheid van het in geld uitdrukken van die waarde. Naast dat ecosysteemdiensten nog niet gemeten worden, maakt het ontbreken van prijzen het lastig om ecosysteemdiensten te monetariseren. De prijzen die er zijn, geven bovendien de schaarste op lokaal niveau weer. Vertaling naar de landelijke of zelfs mondiale waarde is niet goed mogelijk. De geldelijke waardering van de intrinsieke waarde van natuur is nog lastiger omdat het daar gaat over preferenties van mensen waarvan het onbekend is hoeveel geld mensen er voor over hebben.
Recreatieve waarde wel berekend
Voor enkele ecosysteemdiensten die deels via de markt lopen, is het wel mogelijk de waarde in geld uit te drukken. Een voorbeeld hiervan is de recreatieve waarde van natuur. Mensen die in hun nabije omgeving een tekort aan recreatief groen hebben, blijken substantieel meer geld uit te geven aan verblijfsrecreatie. Het gaat om ruim een half miljard euro per jaar. Ook hebben deze mensen vaker een tweede huis, dikwijls een recreatiewoning.
–> Lees meer over de berekende recreatieve waarde
Publicaties
- Martijn v.d. Heide en Arjan Ruijs, 2010. De betekenis van TEEB voor Nederland. PBL-rapport