Balans van de Leefomgeving
Balans van de Leefomgeving 2010

Beleidsdossier Externe Veiligheid

Externe veiligheidsknelpunten oplossen vergt meer tijd dan gedacht. Daardoor zijn de beoogde doelstellingen nog niet gerealiseerd. Maar omdat op verschillende fronten wel beleid is uitgezet, zullen de meeste knelpunten in 2014 wel zijn opgelost.

Veiligheidsrisico’s inrichtingen geregistreerd; nog veel knelpunten

Bewoners van enkele duizenden woningen lopen een groter risico op een dodelijk ongeval dan de norm van eens in de miljoen jaar. Dat komt omdat die woningen te dicht bij gevaarlijke bedrijven of installaties liggen. Het gaat hierbij vooral om woningen bij recent gereguleerde en binnenkort te reguleren categorieën, zoals opslagplaatsen van gevaarlijke stoffen en buisleidingen. Deze knelpunten moeten allemaal uiterlijk 2014 zijn opgelost.

Buisleidingenbeleid op gang gekomen; knelpunten pas in 2014 mogelijk opgelost

De aanpak van risico’s rondom buisleidingen is vertraagd omdat regelingen meer tijd vergen dan gedacht. Uit berekeningen met de nieuwe veiligheidsafstanden voor buisleidingen blijkt dat bij ruim 200 locaties de kans op een dodelijk ongeluk groter is dan de norm van eens in de miljoen jaar. Het Besluit externe veiligheid buisleidingen zal naar verwachting in 2011 in werking treden, daarna moeten knelpunten in 2014 zijn opgelost.

Basisnet spoor vertraagd; Basisnet weg en water op koers

Het basisnet voor transport van gevaarlijke stoffen over spoor is vertraagd omdat er nog overleg nodig is met gemeenten over het oplossen van mogelijk resterende knelpunten in 2020. Ook voor transport over de weg is nog overleg nodig met een aantal gemeenten.

Anticipatie op nieuwe externe veiligheidsrisico’s

De risico’s van gevaarlijke stoffen voor mens en milieu kunnen door ontwikkelingen in de maatschappij toenemen. Momenteel wordt een aantal nieuwe risico’s onderkend zoals de opslag, het transport en het gebruik van LNG, biogas en waterstofgas als motorbrandstof en de ondergrondse opslag van CO2. Deze nieuwe risico’s hebben elk hun specifieke problematiek.

Beleid met betrekking tot het plaatsgebonden risico en groepsrisico

In Nederland streeft de overheid ernaar dat er geen kwetsbare objecten (zoals woningen) staan in een gebied waar de kans op een dodelijk ongeval groter is dan eens in de miljoen jaar. Voor een aantal bedrijfcategorieën moest dat vóór 1 januari 2010 gerealiseerd zijn. Voor andere categorieën geldt een datum van vóór 2013 of 2014. Het tijdstip van realisatie is afhankelijk van het tijdstip waarop bedrijfscategorieën worden opgenomen in het Besluit Externe Veiligheid inrichtingen (BEVI). Voor transport, waaronder de luchtvaart, gelden andere regelingen.

Voor groepsrisico, de kans op meer doden bij een calamiteit, heeft het bevoegd gezag een verantwoordingsplicht. De oriënterende waarde voor het groepsrisico is daarbij ijkpunt bij de beoordeling van de omvang. Overheden moeten bij de verantwoording aspecten zoals zelfredzaamheid, bestrijdbaarheid, mogelijke alternatieven, beheersmaatregelen en maatschappelijke kosten en baten meenemen.

Referenties

  • Enthoven, M.E.E. (2004). Samen voor de buis. Rapport, Den Haag.
  • Laheij, G.M.H., A.A.C. van Vliet en E.S. Kooi. (2008). Achtergronden bij vervanging van zoneringsafstanden bij transportleidingen van de NV Nederlandse Gasunie. Rapport nr. 620121001/2008, RIVM, Bilthoven.
  • Vliet, A.A.C. van (2009). Consequentieonderzoek transportleidingen met brandbare vloeistoffen van de K1-, K2- en K3-categorie. Rapport nr. brief 237/09 CEV Vli/tr-1635, RIVM, Bilthoven.
  • Vliet, A.A.C. van (2010). Consequentieonderzoek hogedruk aardgasleidingen overige exploitanten. Rapport nr. brief 004/10 CEV vliet/tr-2215 RIVM, Bilthoven.
  • VROM (1984). Regels inzake de zonering langs hogedruk aardgasleidingen (Circulaire). Rapport, ’s Gravenhage.
  • VROM (1991). Bekendmaking van voorschriften ten behoeve van de zonering langs transportleidingen voor brandbare vloeistoffen van de K1-, K2- en K3- categorie (Circulaire). Rapport, Ministerie van VROM, ’s Gravenhage.
  • VROM (2007). Stand van zaken aanpak buisleidingen dossier. Rapport nr. Brief EV/2007013327, Den Haag.
  • ProRail (2007). Marktverwachting vervoer gevaarlijke stoffen per spoor; een verwachting voor de middellange termijn. Rapport, Prorail spoorontwikkeling, ’s Gravenhage.
  • V&W (2010). Basisnet Vervoer gevaarlijke stoffen: voortgang. Brief van minister aan Voorzitter Tweede Kamer. Rapport nr. Kenmerk VenW/DGMo-2010/1283, Ministerie van Verkeer en Waterstaat, Den Haag.
  • VNG (2010). Stand van zaken Basisnet vervoer gevaarlijke stoffen. (Webbericht). www.vng.nl.