Balans van de Leefomgeving
Balans van de Leefomgeving 2012

Ruimtelijke concentratie nodig om bereikbaarheid doelmatig te verbeteren

Het reistijdverlies dat optreedt door files en vertragingen, met name tijdens de spits, is sinds 2001 met ongeveer een kwart toegenomen. Zonder de aanleg van nieuwe wegen en rijstroken zou deze toename nog groter zijn geweest. Aanleg van extra infrastructuur is een effectieve manier om de toename van de congestie te remmen. Maar infrastructuur is duur en uitbreiding kent ook nadelen. In groeiregio’s is het vaak slechts een tijdelijke oplossing vanwege de extra mobiliteit die extra infrastructuur aantrekt. In regio’s met een stabiliserende of krimpende bevolking zijn de baten van investeringen in extra infrastructuur erg onzeker. Bovendien is een goede bereikbaarheid meer dan een ongehinderde doorstroming. Veel bestemmingen makkelijk binnen bereik hebben blijkt namelijk belangrijker voor de bereikbaarheid dan zonder oponthoud kunnen doorrijden.

Een effectieve verbetering van de bereikbaarheid kan niet zonder:

  • ruimtelijk beleid dat stuurt op concentratie van ontwikkelingen. Bovendien leidt dit tot meer massa en dichtheid, wat gunstig kan zijn voor de concurrentiepositie van regio’s. Concentratie van wonen en werken draagt naar verwachting bij aan het verminderen van de uitstoot van CO2 en het verbeteren van de luchtkwaliteit en de verkeersveiligheid;
  • mobiliteitsbeleid dat ook de vraag naar mobiliteit beïnvloedt, zoals invoering van een kilometerprijs of spitsheffing, beperking van de fiscale vrijstelling van de reiskostenvergoedingen en/of vervoersmanagement (zoals stimuleren van het mijden van de spits).