Balans van de Leefomgeving

Met het voorgenomen beleid ligt het 2020 doel CO2-emissie van de sector transport binnen bereik, het 2030 doel is niet in zicht.

U bekijkt momenteel een archief-versie van deze indicator. Deze indicator is inmiddels geactualiseerd. De actuele versie kunt u hier bekijken.

 Met het voorgenomen beleid ligt het 2020 doel CO2-emissie van de sector transport binnen bereik, het 2030 doel is niet in zicht.

Met het voorgenomen beleid ligt het 2020 doel CO2-emissie van de sector transport binnen bereik, het 2030 doel is niet in zicht.

Energiegebruik sector verkeer en vervoer

In de Nationale Energieverkenning 2015 (Schoots & Hammingh, 2015) is de historische ontwikkeling van het binnenlandse energiegebruik en de bijbehorende CO2-emissie van de sector verkeer en vervoer in beeld gebracht. Voor de jaren 2014-2030 zijn deze grootheden geraamd volgens varianten gebaseerd op vastgesteld beleid en een uitbreiding met voorgenomen beleid.

Het binnenlandse energiegebruik van de sector nam tussen 2000 en 2008 toe en vervolgens tussen 2009 en 2013 af. De toename in de eerste periode werd vooral veroorzaakt door de groei van het wegverkeer. De afname na 2009 werd veroorzaakt door de economische recessie en sinds 2011 door de minder sterke groei van het wegverkeer, een zuiniger wagenpark onder invloed van strengere Europese CO2-emissienormen en fiscale stimulering van zuinige voertuigen. Ondanks een verwachte groei van de verkeersvolumes tot 2020 stabiliseert in beide varianten het energiegebruik ,vooral omdat het wagenpark steeds zuiniger wordt door de aanscherping van de CO2-normen voor nieuwe personen- en bestelauto’s. Vanwege een groeiend aandeel van biobrandstoffen in het energiegebruik daalt de CO2-emissie wel tussen 2013 en 2020.

CO2-emissie verkeer en vervoer

CO2 uitstoot transportsector, EU-richtlijn (2020)
  • Balans voor de leefomgeving 2016
De streefwaarde voor de CO2-uitstoot uit de transportsector bedraagt 35,5 Mton in 2020. In 2014 was de emissie 33,9 Mton. Uitgaande van het (voorgenomen) beleid is dit doel met een geraamde emissie van 34,6 Mton CO2-equivalenten binnen bereik.
CO2 uitstoot transportsector, Energieakkoord (2030)
  • Balans voor de leefomgeving 2016
Het doel uit het Energieakkoord voor de CO2-uitstoot uit de transportsector bedraagt 25 Mton in 2030. In 2014 was de emissie 33,9 Mton. Uitgaande van het (voorgenomen) beleid blijft dit doel met een geraamde emissie van 32,7 Mton CO2 in 2030 buiten bereik.

De voorgenomen beleidsmaatregelen uit het Energieakkoord leiden tot een verdere daling van het energiegebruik en de CO2-emissie, vooral tussen 2020 en 2030.. Tot 2020 bestaan deze voorgenomen beleidsmaatregelen uit de voorlichtingscampagne ‘Kies de beste band’ en de Green Deal ‘Autodelen’ Beide zijn in de raming als voorgenomen beleid meegenomen, maar zijn inmiddels al vastgesteld. Deze maatregelen dragen in 2020 circa 1 tot 2 petajoule bij aan de energiebesparingsdoelstelling. De daling van het energiegebruik en de CO2-emissie in 2030 is vooral het gevolg van de door de EU voorgenomen aanscherping van de CO2-emissienorm voor nieuwe personenauto’s in 2025 van 95 naar 73 gram CO2-emissie per voertuigkilometer. Deze aanscherping is als voorgenomen beleid in het Energieakkoord opgenomen. De fiscale stimulering van ultrazuinige en nulemissie-auto’s tot 2018, zoals die is afgesproken in het Energieakkoord en waarvoor in de Autobrief II voorstellen zijn gedaan, is nog niet meegenomen in de berekeningen.

De overheid heeft voor de CO2-emissie van de sector verkeer en vervoer een maximum van 36 megaton in 2020 als streefwaarde gesteld. Daarnaast is in het Energieakkoord een maximum uitstoot afgesproken van 25 megaton in 2030. Het doel voor 2020 ligt binnen bereik omdat de geraamde CO2-emissie in 2020 bij vastgesteld beleid 34,6 megaton bedraagt (bandbreedte 32,6-36,3 megaton), zie figuur 1b. Met de voorgenomen beleidsmaatregelen wordt de CO2-emissie in 2030 geraamd op 32,7 megaton, waarmee het doel voor 2030 van 25 megaton buiten bereik ligt.

Energiebesparing verkeer en vervoer

Energiebesparing mobiliteit (2020)
  • Balans voor de leefomgeving 2016
Door de combinatie van de reeds vastgestelde en de voorgenomen maatregelen uit het Energieakkoord ligt het energiegebruik door de transportsector in 2020 circa 14 PJ lager dan zonder deze maatregelen het geval was geweest. Hiermee is de besparingsdoelstelling voor mobiliteit uit het Energieakkoord van 15 tot 20 PJ binnen bereik, maar onzeker.

Door de combinatie van de reeds vastgestelde en de voorgenomen maatregelen uit het Energieakkoord ligt het energiegebruik door de sector verkeer en vervoer in 2020 circa 14 petajoule (bandbreedte 10-16 petajoule) lager dan zonder deze maatregelen het geval was geweest. Hiermee is de besparingsdoelstelling voor mobiliteit uit het Energieakkoord van 15 tot 20 petajoule binnen bereik, maar is het nog onzeker of deze wordt gehaald. De belangrijkste bijdrage aan de energiebesparing – circa 10 petajoule – komt voor rekening van de reeds vastgestelde aanscherping van de Europese CO2-emissienorm voor nieuwe personenauto’s naar 95 gram CO2 per kilometer in 2021. De voorlichtingscampagne ‘Kies de beste band’ en de Green Deal Autodelen dragen in 2020 in totaal circa 1 tot 2 petajoule bij.

Naar aanleiding van de resultaten van de NEV 2015 heeft de Borgingscommissie Energieakkoord in december 2015 in de Voortgangsrapportage Energieakkoord voor duurzame groei 2015 (SER 2015) een intensiveringspakket aangekondigd van maatregelen waarmee de doelen uit het Energieakkoord gehaald moeten worden. Voor mobiliteit gaat het onder andere om een efficiencyverbetering in de logistieke sector, het Nieuwe Rijden 3.0 en het programma ‘Banden op spanning’. De effecten van de nieuwe maatregelen worden beschreven in de Energieverkenning 2016, die in oktober 2016 verschijnt.

Referenties

Naam van het gegeven

CO2-doelen transport en energiebesparing

Omschrijving

Energiegebruik en CO2 emissies van de sector verkeer en vervoer

Verantwoordelijk instituut

Planbureau voor de Leefomgeving (PBL); auteur: Hans Nijland

Berekeningswijze

Binnenlands Energiegebruik en de bijbehorende CO2-emissie van de sector verkeer en vervoer zijn gebaseerd op de Nationale Energieverkenning (NEV) 2015 (Schoots & Hammingh, 2015).Het energiegebruik voor internationaal vervoer door de lucht en over het water wordt niet tot het binnenlands energiegebruik gerekend. De CO2-emissie die daarbij vrijkomt wordt conform de IPCC-richtlijnen beleidsmatig niet aan Nederland toegerekend en zijn derhalve niet meegenomen.De twee voorgenomen beleidsmaatregelen uit de voorlichtingscampagne ‘Kies de beste band’ en de Green Deal Autodelen waren bij het bepalen van de beleidsuitgangspunten voor de NEV 2015 nog niet vastgesteld en ingevoerd en zijn in de NEV 2015 dus als voorgenomen beleid meegenomen. Beide zijn inmiddels al wel vastgesteld.De voorstellen in autobrief II waren nog niet beschikbaar tijdens de finale berekeningen van de NEV 2015 en zijn derhalve niet meegenomen.

Basistabel

Zie tabblad figuurdata onder Download figuurdata

Geografisch verdeling

Nederland

Andere variabelen

Geen

Verschijningsfrequentie

Jaarlijks

Opmerking

Gebaseerd op de Nationale Energieverkenning 2015 (Schoots & Hammingh, 2015)