Natuurlijk Kapitaal Nederland | natuur & economie verbinden

European Climate Change Adaptation congres 2015: hoe maken we de rol van natuur in klimaatadaptatie (be)grijpbaar?

ECCA conference 2015Blog door Arjan Ruijs, milieu-econoom en plaatsvervangend projectleider Natuurlijk Kapitaal Nederland

8 juni 2015 – Tijdens het driedaagse European Climate Change Adaptation congres in Kopenhagen heb ik de eerste lessen gepresenteerd van Natuurlijk Kapitaal Nederland. De dilemma’s die we in NKN  tegenkomen, blijken voor andere landen heel herkenbaar. Weten we bijvoorbeeld genoeg over ecologische dynamiek om te durven vertrouwen op nature-based solutions voor klimaatadaptatie?

De ‘ECCA’ is een initiatief van de Europese Commissie en enkele Europese onderzoeksprojecten over klimaatadaptatie. Met zo’n 700 aanwezigen, vooral onderzoekers, was deze tweede editie drukbezocht. Ik was uitgenodigd door DG Research & Innovation om een lezing te geven over NKN.

Horizon 2020 over nature-based solutions

Mijn verhaal maakte deel uit van een sessie over het nieuwe Horizon 2020 onderzoeksprogramma over nature-based solutions. Birgit de Boissezon, hoofd van DG Research & Innovation, legde uit dat de Commissie met dit programma beter zicht wil krijgen op de mogelijkheden van nature-based solutions. De Commissie wil dit laten onderzoeken in ‘living labs’ waar natuurinclusieve oplossingen worden getest. Praktijkprojecten dus. De Boissezon vertelde ook over de mogelijkheden die het programma biedt voor analyse van duurzame bedrijfsmodellen, economische instrumenten en natuurinclusieve investeringsopties. De focus is op steden, ecosysteemrestauratie, klimaatadaptatie en -mitigatie en risicomanagement. Zowel in doelen, aanpak als onderzoeksthema’s dus een flinke gelijkenis met NKN.

Gedeelde dilemma’s rond kennis en perceptie van risico’s

In mijn presentatie illustreerde ik kansen voor natuurinclusieve oplossingen aan de hand van ons praktijkproject in de Eemsdelta en de evaluatie van klimaatbufferprojecten. Onze resultaten laten zien dat het belangrijk is het proces zo in te richten dat natuurinclusieve oplossingen ook op de agenda komen, dat ze een eerlijke plek krijgen in besluitvorming en dat al vroegtijdig wordt nagedacht welke belemmeringen implementatie mogelijk in de weg staan. Heel herkenbaar voor de aanwezigen, zo bleek.

Opvallend tijdens het congres was dat veel dilemma’s die wij in NKN tegenkomen rond de rol van natuur in klimaatadaptatie ook in andere landen spelen. Weten we bijvoorbeeld voldoende over de ecologische dynamiek om met zekerheid te kunnen zeggen dat nature-based solutions een goed alternatief zijn voor conventionele, technische oplossingen? Zo is bijvoorbeeld niet goed bekend aan welke overstromingsnormen een vooroever precies kan voldoen.

Naast gebrek aan kennis zien we in NKN soms ook dat perceptie een belangrijke rol speelt bij het al dan niet benutten van natuurlijk kapitaal. Een voorbeeld is de aanpassing van de Pettemer Zeewering. Bewoners ervaren een lage, overslagbestendige dijk die kan worden gecombineerd met de aanleg van zeldzame natuur als minder veilig dan een hoge dijk. De vraag is hoe je omgaat met verschillen in risico-inschatting tussen partijen.

Een ander veelbesproken dilemma tijdens de ECCA ging over het opzetten van programma’s die koplopers stimuleren en achterblijvers meekrijgen. Dat thema komt in NKN ook steeds terug. In vrijwel alle praktijkprojecten gaat het om koplopers, waarbij de stap naar mainstreaming nog een uitdaging is.

Meer informatie